Ρωσία: Χτίζει επτά «υπερφυλακές» ενώ οι φυλακισμένοι φεύγουν για το μέτωπο

Εν μέσω του συνεχιζόμενου πολέμου στην Ουκρανία η Ρωσία του Βλαντιμίρ Πούτιν έχει εντάξει στον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της την κατασκευή επτά φυλακών έως το 2035. Πρόκειται για εγκαταστάσεις που τα ρωσικά ΜΜΕ έχουν ήδη βαφτίσει «υπερφυλακές», καθώς η συνολική χωρητικότητά τους θα ξεπερνά τους 20.000 κρατουμένους.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, περίπου 5.380 θέσεις θα αφορούν προσωρινά κρατούμενους και άλλες 15.120 καταδικασμένους, ενώ μέσα στα ίδια συγκροτήματα προβλέπεται να λειτουργούν δικαστικές αίθουσες, γραφεία εισαγγελέων και δικηγόρων, καθώς και χώροι για τις αρμόδιες επιτροπές παρακολούθησης.

Οι νέες εγκαταστάσεις προβλέπεται να κατασκευαστούν στις περιοχές Καλούγκα, Αστραχάν και Τιούμεν, στη Μπουριάτια και στο Ζαμπαϊκάλσκι Κράι. Ιδιαίτερη σημασία έχει, ωστόσο, ότι στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται και το τμήμα της ουκρανικής περιφέρειας της Χερσώνας που τελεί υπό ρωσική στρατιωτική κατοχή.

Η πρώτη από τις νέες εγκαταστάσεις αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία στο Ταταρστάν έως το 2030, με το κόστος να μην είναι αμελητέο αφού η συνολική δαπάνη εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 230 δισ. ρούβλια, δηλαδή περίπου 2,4 δισ. ευρώ. Το ρωσικό υπουργείο Δικαιοσύνης υποστηρίζει ότι η συγκέντρωση των διαφορετικών λειτουργιών στις ίδιες εγκαταστάσεις μπορεί να μειώσει το κόστος κράτησης κατά 25% έως 30%, περιορίζοντας κυρίως τις μεταγωγές και τις ανάγκες σε προσωπικό.

Το σχέδιο προκαλεί ήδη αντιδράσεις από νομικούς και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Ρωσία, οι οποίοι επισημαίνουν ότι η εγκατάσταση των νέων φυλακών σε απομακρυσμένες περιοχές μπορεί να καταστήσει ακόμη δυσκολότερη την πρόσβαση συγγενών, δικηγόρων και ανεξάρτητων παρατηρητών στους κρατούμενους, οι οποίοι ειρήσθω εν παρόδω αντί να αυξάνονται μειώνονται ραγδαία προκαλώντας εύλογες απορίες για την αναγκαιότητα να δημιουργηθούν καινούργια φαραωνικά σωφρονιστικά συγκροτήματα.

Είναι ενδεικτικό ότι στα τέλη του 2021, λίγο πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, στις ρωσικές φυλακές βρίσκονταν περίπου 465.000 άνθρωποι. Το 2026 ο αριθμός αυτός έχει υποχωρήσει στους 282.000, μια μείωση που πλησιάζει το 40%. Η εξήγηση δεν έχει να κάνει μόνο με τη σωφρονιστική πολιτική, δεδομένου ότι ο επικεφαλής της ρωσικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Σωφρονιστικού Συστήματος, Αρκάντι Γκόστεφ, έχει αναγνωρίσει ότι σημαντικό ρόλο στη μείωση έπαιξε η στρατολόγηση κρατουμένων για τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Η πρακτική άρχισε ήδη από το καλοκαίρι του 2022, όταν η ρωσική ιδιωτική παραστρατιωτική οργάνωση-εταιρεία Βάγκνερ (Wagner Group) στρατολογούσε μέσα από τις ρωσικές φυλακές άνδρες για να πολεμήσουν στην Ουκρανία, προσφέροντας σε αρκετές περιπτώσεις την προοπτική αποφυλάκισης. Στη συνέχεια, το μοντέλο στρατολόγησης πέρασε απευθείας στο ρωσικό υπουργείο Άμυνας.